zondag 8 april 2018

Willem van Toorn -- twee gedichten

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• wikipedia
• dbnl
• schrijversinfo
• voorproefje De jongenskamer







Namen. Kan ratio, een woord, nu ook een naam zijn?
Een jonge communist, in de kazerne opgepakt omdat hij
pamfletten heeft uitgedeeld tegen de vuile oorlog
in Indië, om het volk te wijzen op de misdaden

van het kapitaal. Het volk - wat dat dan is? Zegt Rein:
het mooiste wat er is, jongen, als straks de werkers
aan de macht komen is het altijd vrede,
iedereen wordt gelijk, de rijken geven

wat ze gestolen hebben aan de armen terug.
W's vader zegt hooghartig: klootjesvolk. Hij haat
partijen, vlaggen, optochten. Geschoold kleermaker
is hij als alle makers, hoe simpel ook, het best alleen

met zijn materiaal, gereedschap, heerser over een paar
vierkante meter werkplaats, tafels beladen
met zware stoffen, sissend strijkijzer, scharen.
Zijn helden zijn net zulke eenlingen als hij,

Domela, Churchill, de Bach van de cantates
uit de kerk die hij nors heeft verlaten, P.J. Troelstra,
Stalin en Havelaar die streed voor de Javanen

met zijn verheven woord. Nergens horen zij bij,
weet W, niet bij het klootjesvolk, zeker bij geen partij.
Zij zoeken in de herboren stad nog wie ze zijn.


*


De andere school. De nieuwe talen sprakeloos
van gretigheid horen ontstaan in de hoge
oude lokalen, maman coupe le pain the cat
is in the kitchen en jawel toch ook das Kind
ist im Garten, alsof er nooit in die taal bevelen
zijn geschreeuwd in deze zelfde straat. Later de vraag
Auf welches Instrument sind wir gespannt?
Und welcher Geiger hat uns in der Hand?* Gelezen

in de nieuwe vrijheid die school heet en die vooral
anders dan thuis is. Andere ruimten, andere stemmen. Buiten
wordt de vrede al koud, worden oude vijanden
bondgenoten tegen de dreiging uit het Oosten
of bouwt het Oosten zelf aan een onneembaar fort
tegen het gevaar dat wij zijn, wat is waar.
Binnen nieuwe vragen, vrienden, meisjes bijna aanraakbaar,

avonturen van taal gestameld in agenda's, schriften,
nog niet gericht tot één naam maar tot ogen, lippen,
haren vallend langs een nog onbekend gezicht.


Willem van Toorn (1935)
uit: De jongenskamer (2018)



* uit 'Liebeslied' van Rainer Maria Rilke




• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster

zaterdag 7 april 2018

J.C. Bloem -- Vroege voorjaarsavond

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• dbnl
• wikipedia
• letterkundig museum
• kb
• leestafel
• Verzamelde gedichten (pdf)








Vroege voorjaarsavond

Het ongelezen boek viel naast hem neder;
Hij streek langs de ogen met een vage hand,
En keek naar buiten: 't eerste lenteweder
Betoverde het schemerende land.

Er was een waas van het aanvanklijk lover
Om het afzonderlijke, zwarte hout,
En iets als zoelte zweemde de avond over,
Maar waar de wind zijn vleugel sloeg was 't koud.

De lenten gingen en de lenten komen;
De wereld is een onverganklijk oord,
Waaraan de harten, eenmaal opgenomen,
Niet meer ontwijken dan door de éne poort.

Waarom dan zich in dromen te vergeten?
Laat het boek ongelezen. Wie, die 't deert?
Er is maar één ding, dat wij zeker weten:
Dat eens de lente ons nimmer wederkeert.


J.C. Bloem (1887-1966)



• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster

Hanny Michaelis -- Het meisje

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• wikipedia
• dbnl
• wat gedichten
• vrouwenlexicon








Het meisje

Ben ik na jaren nog het kind gebleven
dat zich, door lentes toverlicht verblind,
liet vangen door de speelse voorjaarswind
als hoog boven haar hoofd de wolken dreven?

Ben ik nog steeds het argeloze kind
dat zich aan zon en wind kan overgeven?
Is het dezelfde band waarmee dit leven
mij aan een wereld vol geheimen bindt?

Weer laat ik door de voorjaarswind mij vangen,
weer dwaal ik als een kind door lentes land,
verblind van licht, met overbloosde wangen.

Maar 'k heb mijn onbevangenheid verpand -
diep in mij laait de vlam van het verlangen:
een vuur dat niet in kinderen ontbrandt.


Hanny Michaelis (1922-2007)



• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster

vrijdag 6 april 2018

Edwin Fagel & Gilles Boeuf

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• edwin fagel
• gilles boeuf

• Twee gedichten uit Toerisme, een duobundel met vijf gedichten van Edwin Fagel en vijf van Gilles Boeuf. De bundel kost € 10 en is te bestellen via aporeia.press@gmail.com.





toerisme

het licht sloeg & kuste ons
& ruiste bij de forten van bretagne
waar meeuwen gilden & het uitzicht eindig was
veinsde ik op een handdoek slaap

iemand kuchte
iemand zei ‘trois fois’
iemand antwoordde ‘hm?’
& ergens herhaalde iets
onverstaanbaars zich
het herhaalde zich
& alles kwam in beweging

golven kwamen aan land
& een kind dat sprekend leek
op mijn nog ongeboren dochter
liep uit het water

de zon stond oogvormig boven zee
ik hield haar tussen mijn vingers &
ze spiegelde geslachtsvormig
op het oppervlak

suzanne wachtte in de branding
terwijl ze keek naar iets
aan de horizon dat ik niet zag
& iets onverstaanbaars zich herhaalde
& zich herhaalde


Edwin Fagel (1973)


*


over en weer

ik lig hier
aan deze kant
aan-
de schaduwkant
ik lig hier
terwijl
alles
in beweging lijkt – ja, alles
 om mij heen
beweging is,

en nu ik
op een berg lig,
denk ik
aan de berg, wil ik de berg
              zijn, maar ik ben het niet

nu mijn voeten koud zijn
geen zon op mijn voeten schijnt, wil ik
de zon zijn, maar ik
ben het niet –

ik zie hier sneeuw en hoor
soms stenen vallen,
ik hoor een wereld
die wel en niets met mij te maken heeft
en dat alles ver weg is
en toch dicht om mij heen hangt

doorzichtig
ondoorzichtig


Gilles Boeuf (1970)
uit: Toerisme (2018)



• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster

woensdag 4 april 2018

J. Eijkelboom -- Tuin Dordrechts Museum & Een haan kraait

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• wikipedia
• leestafel
• dbnl
• regionaal archief dordrecht
• recensie







Tuin Dordrechts Museum

Als ik gestorven ben
zal in de tuin van dit museum
boven het warrig bladerengedruis
een merel net zo helder zingen
op net zo'n late voorjaarsdag.

En ik, ik zal er niet meer zijn
om door dit zingen te vergeten
dat ik moet sterven mettertijd.

Maar aan de andre kant zal ik
- je weet maar nooit -
veel langer leven dan die vogel.
En als ik toch onder de zoden lig
dan zal mijn zoon nog eens
een merel net zo horen klinken
op net zo'n late voorjaarsdag.
En hij zal weten wie ik was
en ach, een vogel weet van niets.

Maar aan de andre kant alweer:
als merels aan hun vaders konden denken,
wellicht dat ze dan krasten als een raaf.


*


Een haan kraait

De schreeuw van wie
de zon doet opgaan
helemaal in z'n, met
prachtvolle veren bedekte,
eentje. Triomf
die als doodskreet
kan worden verstaan.
Zoals, andersom,
de schreeuw van wie
heelhuids ter wereld komt:
in woede en pijn
je moeder verlaten en
dan toch luidkeels
willen leven en leven.
Onbegrijpelijk, later.


Jan Eijkelboom (1926-2008)
uit: Wat blijft komt nooit terug (1979)



• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster

Fritzi Harmsen van Beek -- twee gedichten

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• wikipedia
• vrouwenlexicon
• dbnl
• literatuurmuseum
• npe
• youtube






Moeder of vader,

niemand, ook hij niet, bleek van meerdere zeeën
overspoeld, verwekt uit menigvuldig zaad. Toch

wilde hij een zwaar, machtig man zijn, het bed
delen met deze ene onwijze kat, gediend zijn van

haar haakse pootjes, aangeblikt door haar reliëf-
loos oog en haastig, gruwelijk besnord, wilde hij

nestelen in al haar takken bloot. (Des nachts,
leesgierig opgesloten met Mark Twain in het

closet, hoorden wij, wel beangst maar schaamteloos,
gewetenloos van onschuld hun verlate gang naar

het nabije, snorkende bidet.) Hij wou haar koorts,
haar ogen sluit en tong klem. Hij wou haar wel van

wanhoop schubbig, vel gestold en vederloos volslagen,
geplunderd als een engel, die uitzinniger bemind,

van weerzin eindelijk bezweek en roerloos werd. Hij
werd bij haar crematie vreemd. Wij stonden machteloos,

hun misselijk nageslacht, de zwakke, hoewel kritisch
hoogst begaafde materialisatie van hun fictie, tot

zijn dood, tijdens het zenuwachtig zoeken naar een
voorwerp dat hij in zijn zak droeg, ons tenslotte heeft

ontzet. Nu zijn wij dikwijls droevig en besluiteloos,
aan niemand dan onszelve meer verwant. Wij zoeken nu

geen schuilhoek meer voor overwintering. Wij zeggen nog
wel, weet je wat, laten we veel geld gaan verdienen,

maar 's avonds laat dronken, in omhelzingen verslonden,
spreken wij, ten minste triomfantelijk, het laatste

woord: Nu kust hem niemand, niemand meer, de arme oude man


*


Bij het weerzien zei de impertinente prinses:

- Droomopwaarts heb ik een klein
grauw vogeltje tam gemaakt

dat mij slechts ritseling berokkent,
liegt, verstopt en treurt.

Ik ken alleen zijn nachtelijk gesnavel,
later, lachender maan, hij, zaliger,

vergeet mij en ontkent en loochent luid
van onder oud gras en uit dode bladeren.

(Al wat ik liefheb neemt gestalte aan
in het ontstelde lover, onverstaanbaar!)

Hij, voor hij wegwiekt, even spreeuwt en
sputtert nog en werpt een kleine klad,

maar ik verschiet niet meer noch bloos,
zeer verontreinigd ken geen kleur om hier

bij aan te nemen, ik, kameleontische juffrouw,
onder vanille sneeuw ternauw bedolven,

- miskennelijk ontkleurd en nu verblekende
voorgoed - herinner, o herken de zwarte

limousine waarin feestelijk ik als een
harteloos reptiel onder mimosastruiken zat,

grauw van verwarring. Welnu, onthutste vriend!
Tast nu in waan-zin laag en voel ontzet met

fijnste handschoenlederen hand naar de hou-
vast aan je beminde buik: Ai, decoratie?!

En zwel maar op, welk of vervel, verval en
ik hoop flauwtjes liever, - o liever nu geen

toespraken of bloemen


Fritzi Harmsen van Beek (1927-2009)
uit: Geachte muizenpoot (1966)





• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster

maandag 2 april 2018

Willem Jan Otten -- twee gedichten

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

• wikipedia
• kb
• dbnl
• leestafel
• bespreking gedicht
• youtube








Perfectum

De veerboot met de laatste gast vertrekt.
De verjaardag is gevierd, het ieland is aan mij.
Waar ik sta de Noordzee stuit op Waddenzee.
Het water aarzelt of het aan zal spoelen.

Met vaderschap bedacht ben ik, met man zijn van.
Gedichten ingeklaard heb ik, die niet bestonden.
De wekelijkse oorlog aan het eilandeinde uitgezongen
en de stilte na het kattenluik doorstaan.
De jongens Cassiopeia aangewezen, sterregrint gezegd.
Op de vloedlijn blootsvoets scheermessen vertrapt.
Mij aan het mica van verbroken trouw gebrand.
Gedachten die altijd bestonden alsnog ingedacht.
Geknikkebold terwijl de beker werd geheven,
terwijl de wulp vrees niet vrees niet miërend
luidkeels over de Nicolaas wadwaarts vloog.
Niemmer voltooid tegenwoordig is de zee,
eens besluit zij niet aan wal te gaan.
Veerboot vaart met Ithaka en al van mij vandaan.


*


Bij het vernemen dat de esdoorn door de nieuwe eigenaar toch is gerooid

In het midden van herinnering, verschreven tuin,
daar stond een boom. Hij hoorde bij ’t verkochte huis
waar zonen zijn geboren, dummies vol geschreven,
mosselen in wijn gekookt, klepper kattenluik.
Hij stond er toen we onze intrek namen,
niemands eigendom een wachter als de maan.

Wij lieten hem staan, hij zou ons bewaren.

Spoelt per gelukszoeker een esdoorn aan,
een nachtelijk geruis door het slaapkamerraam,
een koerend duivenpaar elk jaar,
een wemeling van blad recht boven de kinderwagen,
een grote gons eind mei om bloesem van myriaden bij,
een vogelhuisje zonder mezen gespijkerd in de stam,

staat er een boom in iedereen die verder moest,
is hij wat nooit mee mee het graf in gaat,
als de maan staat hij niemands eigendom op wacht.


Willem Jan Otten (1951)
uit: Genadeklap (2018)





• Leest allemaal de Onze Taal. Of Zone 5300.

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =
Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere dag een gedicht per mail.
Aan- en afmelden: http://high5.nl/minimalist/?l=laurensjzcoster